15 tháng 8 2015

Hoàn cảnh, mục đích sáng tác truyện ngắn Vi hành

Câu 1.2: Anh, chị hãy trình bày ngắn ngọn hoàn cảnh ra đời và mục đích sáng tác truyện ngắn Vi hành của Nguyễn Ái Quốc.
MUA SÁCH ÔN THI MÔN NGỮ VĂN ĐẠI HỌC (TẠI ĐÂY)!
                                                                          Bài làm
Nguyễn Ái Quốc – Hồ Chí Minh, cái tên ấy khi đọc lên không chỉ nhắc ta tới một người chiến sĩ Cách mạng tiêu biểu, một vị lãnh tụ vĩ đại của dân tộc mà nhắc tới Người, chúng ta còn nhắc tới một cây bút tài năng. Đúng vậy, Nguyễn Ái Quốc – Hồ Chí Minh đã để lại cho nền văn học nước nhà một khối lượng đồ sộ các tác phẩm thuộc rất nhiều thể loại. Trong thời gian Người sống ở Pháp, Người cũng viết rất nhiều, ở đây chủ yếu Người viết truyện ngắn bằng chính tiếng Pháp, “Vi hành” cũng là một trong số những truyện ngắn như vậy. Tác phẩm được đánh giá là một thành công xuất sắc trong hệ thống các truyện ngắn của Nguyễn Ái Quốc thời kì Người sống và làm việc tại Pháp.
Ra đời vào khoảng cuối năm 1923, “Vi hành” được Nguyễn Ái Quốc  sáng tác nhân sự kiện nhà vua An Nam – Khải Định – một nhà vua có tiếng chơi bời được mời sang Pháp tham dự cuộc triển lãm về hàng thuộc địa năm 1922. “Vi hành” ra đời cùng với rất nhiều tác phẩm của chính Nguyễn Ái Quốc trong thời kì này và cũng nhân sự kiện Khải Định sang Pháp như “Lời than vãn của bà Trưng Trắc”, “Những trò lố hay là Varen và Phan Bội Châu”… Lần đầu tiên tác phẩm xuất hiện trước công chúng vào ngày 23 tháng 12 năm 1923 dưới dạng một bài báo mang tên “Incognito” in trên tờ “Nhân đạo” – cơ quan ngôn luận của Đảng Cộng sản Pháp.
Đọc các truyện ngắn của Nguyễn Ái Quốc, người ta dễ nhận thấy một đặc điểm lớn của các tác phẩm này là Nguyễn Ái Quốc không viết truyện để giải trí thông thường mà viết truyện như một vũ khí chiến đấu với kẻ thù và “Vi hành” cũng không nằm ngoài đặc điểm đó.
Sự kiện vua Khải Định sang Pháp có tác động rất lớn đến những nhân sĩ yêu nước Việt Nam sống tại Pháp, họ viết rất nhiều bài nhân sự kiện này. “Vi hành” ra đời như một lời vạch tội không chỉ Khải Định mà còn là lời vạch tội thực dân Pháp ở Đông Dương và ở chính Pháp.
Trong “Vi hành” Nguyễn Ái Quốc đã vạch trần bộ mặt xấu xa của Khải Định, một tên vua ăn chơi, đua đòi sang “Vi hành” đất Pháp. Mà oái oăm Khải Định lại “vi hành” như một cậu công tử tập tọng vào đất ăn chơi và “vi hành” ở đâu, ở những trường đua ngựa, ở nhà xe điện ngầm! Khải Định được miêu tả trong tác phẩm như một con rối lố bịch, hài hước lạ lẫm từ cách ăn mặc đến hoạt động thậm chí cả suy nghĩ. Nguyễn Ái Quốc đã chỉ rõ bộ mặt một tên vua chỉ biết ăn chơi một cách sa đọa. Nhà vua ấy đi “vi hành” để xem dân Pháp có được uống nhiều rượu và hút nhiều thuốc phiện như dân An Nam không? Với giọng điệu mỉa mai, châm biếm đầy hài hước, Nguyễn Ái Quốc đã vạch mặt tên vua bù nhìn Khải Định với những chi tiết hết sức khách quan qua câu chuyện của đôi thanh niên người Pháp. “Vi hành” không chỉ dừng lại ở mục đích chỉ rõ bộ mặt của Khải Định, mà Nguyễn Ái Quốc đã kín đáo lên án, phê phán tội ác của thực dân Pháp. Tội ác của thực dân Pháp được Người đưa ra ở đây không chỉ là tội ác tại Đông Dương, mà còn ở ngay chính đất Pháp. Ở Đông Dương, dưới chiêu bài “khai hóa”“bảo hộ”, thực dân Pháp đã thực hiện chính sách “ngu dân” nhân dân An Nam xuống vực thẳm của sự khổ cực và đau khổ. Chúng đầy đọa và đầu độc người dân bằng “rượu và thuốc phiện” đưa vào trong đầu họ tư tưởng được hút nhiều rượu và thuốc phiện là sung sướng. Chẳng thế mà nhân vật “tôi” trong truyện ngắn khi suy đoán về mục đích chuyến vi hành của Khải Định chẳng đặt ra câu hỏi “Hay là ngài muốn sang Pháp để xem dân Pháp dưới sự cai trị của ngài có được uống nhiều rượu và hút nhiều thuốc phiện như dân An Nam không?”. Bản chất của thực dân Pháp ở Đông Dương xấu xa là điều dễ hiểu , bởi chúng muốn biến nước ta thành thuộc địa của chúng, “ngu hóa” dân An Nam để dễ cai trị. Nhưng ngay trên chính đất Pháp vẫn tự hào là “Pháp quốc bình đẳng bắc ái”, tự hào về sự dân chủ, công bằng của người dân thì  sự thật hoàn toàn trái ngược. Người đọc bắt gặp hình ảnh vua Khải Định được bọn mật thám Pháp “chăm sóc” cẩn thận “như bà mẹ hiền sinh đứa con thơ chập chững bước đi đầu tiên”. Hoàn toàn không hề có sự tự do dân chủ như chúng vẫn rêu rao.         
Qua việc vạch  trần bộ mặt của tên vua Khải Định – đại diện tiêu biểu cho triều đình  phong kiến ở Vịêt Nam – vạch trần tội ác của thực dân Pháp, Nguyễn Ái Quốc đã cất lên tiếng kêu thồng khổ Đông Dương dưới hai tròng áp bức của thực dân và triều đình phong kiến. Từ những mục đích trên, Nguyến Ái Quốc đã kêu gọi sự thức tỉnh của nhân dân Đông Dương , của nhân dân Việt Nam, thức tỉnh những nhân sĩ  yêu nước An Nam ở Pháp đứng lên đấu tranh, đồng thời cũng kêu gọi sự ủng hộ của các nước trên thế giới.

Ra đời trong hoàn cảnh tăm tối của nhân dân Đông Dương đầu thế kỉ XX, “Vi hành” đã đóng góp một phần không nhỏ trong việc thức tỉnh nhân dân đứng lên đấu tranh. Tác phẩm xứng đáng được đánh giá là một truyện ngắn xuất sắc trong nền văn học Việt Nam.

0 nhận xét:

Đăng nhận xét